Skip Navigation
 

Gniazdo rodu - ŁAPY

Gniazdo rodu ┼üapi┼äskich - wsie ┼üapy - dawniej 12 miejscowo┼Ťci nale┼╝─ůcych do rodu - obecnie miasto kolejowe i 6 wsi. 

Pierwsza osada powsta┼éa prawdopodobnie w po┼éowie XV w. w jako pierwotne gniazdo nad rzek─ů Narwi─ů. Zlokalizowana by┼éa na terenie dzisiejszej wsi ┼üapy Szo┼éajdy (jeszcze w po┼éowie XVI w. osada ta nazywana jest tak┼╝e jako ┼üapy Stara Wie┼Ť).
Z czasem - w II poł. lub pod koniec XV w. powstały nowe kolonie-przysiółki, założone przez nowe pokolenia Łapów.
Pierwotne dadanie podzielone zosta┼éo na trzy g┼éowne cz─Ö┼Ťci z kt├│rych

Dział Północny

Zwany Dzia┼éem Witowym du┼╝y obszar wydzielony Witowi (p├│┼║niejsze Barwiki, Le┼Ťniki, Bociany i Wity - dzi┼Ť jest to wi─Ökszo┼Ť─ç miasta ┼üapy) oraz na zachodzie - ┼üapa o przydomku Bursza (┼üapy Bursi─Öta vel Go┼║dziki - dzi┼Ť zachodnia dzielnica miasta).

Dział Centralny
Zwana tak┼╝e Dzia┼éem Micha┼éowskim obejmowa┼éa Star─ů osad─Ö, kt├│ra z czasem podzieli┼éa si─Ö na ┼üapy Szo┼éajdy i ┼üapy Rechy na zachodzie od Szo┼éajd dzia┼é kilku c├│rek dziedziczony przez inne rodu (┼üapy Zi─Öciuki - s─ůsiednia dzielnica Go┼║dzik dzi┼Ť z racji trasy kolejowej zwana Wygwizdowo)
Od po┼éudnia ┼üapy D─Öbowin─Ö, a na zach├│d od tej miejscowo┼Ťci ┼üapy Kosmytki (dzi┼Ť ┼üynki).

Dział Południowy
Zwany Dzia┼éem W─ůglowskim od lokalnej rzeczki W─ůgl├│wki (vel G─ůs├│wki) - dop┼éywu Narwi.
Podzielony na ┼üapy W─ůgle (dzi┼Ť wsie ┼üapy Plu┼Ťniaki i Ko┼épaki) oraz ┼üapy Korczaki.

Z czasem osady dzieli┼éy si─Ö na przysi├│┼éki i inne punkty osadnicze. Pojawia┼éy si─Ö nowe nazwy, z czasem zanikaj─ůce. Ostatecznie w XVII-XIX w. ukszta┼étowa┼é si─Ö zesp├│┼é 12 wsi szlacheckich zwanych Okolic─ů Szlacheck─ů ┼üapy i zamieszkiwan─ů g┼é├│wnie przez potomk├│w pierwszych rycerzy za┼éo┼╝ycieli - rodziny o nazwisku ┼üapi┼äski.

W wyniku rozbior├│w okolica szlachecka zosta┼éa w┼é─ůczona do Departamentu Prus Nowowschodnich z siedzib─ů w Bia┼éymstoku. Po 1807 r. w wyniku pokoju w Tyl┼╝y, teren przy┼é─ůczono do powstaj─ůcego Ksi─Östwa Warszawskiego. Napoleon jednak przekaza┼é cz─Ö┼Ť─ç III zaboru (tzw. Obw├│d Bia┼éostocki) Carowi Rosji, wytyczaj─ůc granic─Ö na rzece Narwii.
W ten spos├│b ┼üapy sta┼éy si─Ö miejscowo┼Ťciami przygranicznymi, podczas gdy ko┼Ťci├│┼é parafialny w Sura┼╝u w┼é─ůczony zosta┼é do cz─Ö┼Ťci rosyjskiej.

Po┼éo┼╝enie te, pr├│cz zmian dla samej ludno┼Ťci wymuszaj─ůcym zmian─Ö ko┼Ťcio┼éa parafialnego na ko┼Ťci├│┼é w Po┼Ťwi─Ötnem, sta┼éo si─Ö istotnym czynnikiem p├│┼é wieku p├│┼║niej.
Budowana w latach 50-tych XIX w. linia kolei ┼╝elaznej Warszawa-Petersburg przecina┼éa na p├│┼é szlacheck─ů okolic─Ö, a planowana ostatnia stacja w Kr├│lestwie Polskim przypada┼éa na grunta wsi ┼üapy Barwiki i Le┼Ťniki. W ten spos├│b spokojne szlacheckie wioski po czterech wiekach trwania zmieni┼éy zupe┼énie sw├│j kszta┼ét i charakter.
Lini─Ö na tym odcinku uko┼äczono do 1862 r. a na terenie wiosek, po przymusowym wykupie dzia┼éek od w┼éa┼Ťcieli, powsta┼éa stacja kolejowa oraz Zak┼éady Naprawcze Taboru Kolejowego.

 
 
« powrˇt|drukuj|powiadom znajomego